Chuẩn bị nguyên liệu:

Cho vào máy xay các nguyên liệu sau:

- Nguồn nguyên liệu tươi chứa DNA (khoảng 100 ml hoặc nửa tách đậu hạt đã tách vỏ)

- Một ít muối ăn (< 1 ml hoặc 1/8 muỗng cà phê)

- Lượng nước đá lạnh gấp đôi lượng nguyên liệu (ở đây dùng khoảng 200 ml hoặc 1 tách nước)

Xay tốc độ lớn trong 15 giây, máy xay sẽ tách các tế bào ra.

Cách làm:

Sau khi có hỗn hợp nguyên liệu tế bào, tiến hành theo 3 bước sau:

1. Lọc dung dịch vừa xay, đo thể tích dịch và cho nước tẩy theo tỷ lệ 1/6 dịch xay (khoảng 30 ml hoặc 2 muỗng canh) và khuấy đều, để ổn định hỗn hợp trong khoảng 5-10 phút. Sau đó, cho dung dịch vào đầy khoảng 1/3 ống nghiệm hoặc cốc nhỏ. Bạn có thể thử dùng các loại nước tẩy có sẵn.

2. Cho một ít enzyme vào mỗi ống nghiệm và khuấy đều nhẹ nhàng, lưu ý không khuấy quá mạnh sẽ làm vỡ DNA làm cho khó nhìn thấy phát hiện ra DNA.

Hãy sử dụng enzyme làm mềm thịt hoặc nước ép dứa hay dung dịch làm sạch kính áp tròng.

3. Nghiêng ống nghiệm và từ từ cho dung dịch cồn tiêu chuẩn vào (chứa 70-95% isopropyl or ethyl alcohol) hình thành một lớp váng mỏng trên mặt dung dịch đậu. Cho lượng cồn vào ống nghiệm vừa bằng lượng hỗn hợp đậu trong ống nghiệm và DNA sẽ nổi lên đi vào pha rượu, có thể dùng que để lấy DNA ra khỏi dung dịch.

Rượu nhẹ hơn nước nên sẽ nổi lên trên hình thành 2 pha rượu – nước trong hỗn hợp, protein và chất dầu mỡ sẽ đi vào pha nước nằm ở phía dưới đáy, còn DNA ở phía lớp trên bề mặt pha rượu. Bạn sẽ thấy DNA là một phân tử chuỗi dài quấn rối với nhau.

Bàn luận:

Ngoài ra, bạn có thể thử thí nghiệm với các nguồn nguyên liệu khác nhau, bất kỳ nguyên liệu tươi nào cũng chứa DNA và tiến hành so sánh các loại DNA.

Bạn cũng có thể sử dụng các loại xà phòng bột giặt. Hãy so sánh xem xà phòng bột và nước tẩy xem loại nào cho thí nghiệm tốt hơn? Hãy thử với dầu gội đầu hoặc dung dịch xà phòng tắm xem thế nào?

Hãy thử thay đổi các bước thí nghiệm trên hoặc bỏ không làm bước thí nghiệm nào đó, bạn có thể thay đổi thành phần nguyên liệu sử dụng và quan sát thí nghiệm xảy ra như thế nào?

Hãy thử sử dụng những loại nguyên liệu khác mà bạn cho rằng không chứa DNA?

Nếu không thấy DNA, trước tiên hãy quan sát thật kỹ lớp rượu xem có bong bóng nổi lên hay không, vì DNA có thể nằm trong bong bóng. Nếu không thấy nữa, hãy đảm bảo nguồn nguyên liệu sử dụng chứa nhiều DNA như nho, hoặc nếu hỗn hợp chứa nhiều nước hay mờ đục sẽ khiến khó quan sát, hãy dùng ít nước trong giai đoạn đầu thí nghiệm. Một nguyên nhân khác nữa có thể do thời gian, bảo đảm giai đoạn khuấy nước giặt ít nhất 5 phút, nếu không tế bào vẫn dính vào màng hạt nhân sẽ lắng ở phần đáy nước. Tương tự, để ổn định ống nghiệm chứa dung dịch đậu và rượu khoảng 30-60 phút, DNA sẽ kết tủa ở lớp rượu.

DNA là những chuỗi xoắn nằm trong tế bào, kể cả khi trích ly, nó vẫn xoắn và kết bó với nhau.

Đây là hỗn hợp DNA và RNA, đây thực sự là quá trình trích ly acid nucleic, tuy nhiên hầu hết RNA bị cắt mạch bởi enzyme ribonucleases được hoạt hóa khi phá vỡ tế bào.

Nếu quan sát sản phẩm qua kính hiển vi thì chỉ thấy 1 chùm sợi DNA rối, do kích cỡ chiều rộng của 1 sợi DNA rất nhỏ chỉ khoảng một phần tỷ mét, kể cả kính hiển vi điện tử cũng không thể quan sát được, người ta dùng kỹ thuật tinh thể học X-quang để chụp hình phân tử DNA.

Đậu hạt đã tách vỏ

Lọc đậu sau khi xay nhỏ

 

Quá trình xay tách các tế bào hạt đậu, mỗi tế bào được bao bọc bởi màng tế bào, DNA nằm bên trong lớp màng thứ 2 (phần nhân) bên trong mỗi tế bào. Để thu được DNA, ta cần phải phá vỡ 2 lớp màng tế bào bằng cách sử dụng chất tẩy.

 

Phân tử xà phòng và dầu mỡ gồm 2 phần: phần đầu ưa nước và phần đuôi kỵ nước.

Cả xà phòng và chất dầu mỡ đều liên kết tổ chức theo hình cầu với phần đầu ưa nước ở phía ngoài để liên kết với nước và phần đuôi kỵ nước ở phía trong khối cầu. Khi chất dầu mỡ gặp xà phòng có cấu trúc tương tự thì kết hợp với nhau tạo thành khối cầu hỗn hợp dầu mỡ và xà phòng.

Màng tế bào bao gồm 2 lớp phân tử béo xen lẫn protein. Khi cho chất tẩy vào, gặp tế bào, nó sẽ liên kết với protein và chất béo.

Do đó, sau khi cho chất tẩy vào dịch đậu sẽ thu được DNA.

Chất tẩy

Enzyme làm mềm thịt

Trong thí nghiệm này, enzyme làm mềm thịt hoạt động như một cái kéo cắt protein.

DNA trong nhân tế bào liên kết và được bảo vệ bởi protein, enzyme thịt giúp cắt liên kết protein và DNA giải phóng phân tử DNA.

Rượu cồn Isopropyl

Thu sản phẩm DNA trong rượu

Translated by Quynh Thi – Theo G4, Learn.Genetics
 

Nguồn hoahocdoisong.com


Hits smaller text tool iconmedium text tool iconlarger text tool icon

Comments powered by H2N2

DANH MỤC TÀI LIỆU

Thí nghiệm trích ly DNA từ đậu hạt